{"id":2497,"date":"2020-10-22T16:59:16","date_gmt":"2020-10-22T16:59:16","guid":{"rendered":"http:\/\/pruebas.assomozas.es\/?page_id=2497"},"modified":"2020-11-22T18:14:54","modified_gmt":"2020-11-22T18:14:54","slug":"caminando-de-san-isidro-a-ponte-nova","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/pruebas.assomozas.es\/gl\/caminando-de-san-isidro-a-ponte-nova\/","title":{"rendered":"Cami\u00f1ando: San Isidro \u00e1 Ponte Nova"},"content":{"rendered":"\n<p><a href=\"http:\/\/pruebas.assomozas.es\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/San-Isidro-a-Ponte-Nova.jpg\"><img decoding=\"async\" class=\"size-large wp-image-3157 aligncenter lazyload\" data-src=\"http:\/\/pruebas.assomozas.es\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/San-Isidro-a-Ponte-Nova-1024x683.jpg\" alt=\"\" width=\"1024\" height=\"683\" data-srcset=\"https:\/\/pruebas.assomozas.es\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/San-Isidro-a-Ponte-Nova-300x200.jpg 300w, https:\/\/pruebas.assomozas.es\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/San-Isidro-a-Ponte-Nova-768x512.jpg 768w, https:\/\/pruebas.assomozas.es\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/San-Isidro-a-Ponte-Nova-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/pruebas.assomozas.es\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/San-Isidro-a-Ponte-Nova.jpg 1200w\" data-sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB3aWR0aD0iMSIgaGVpZ2h0PSIxIiB4bWxucz0iaHR0cDovL3d3dy53My5vcmcvMjAwMC9zdmciPjwvc3ZnPg==\" style=\"--smush-placeholder-width: 1024px; --smush-placeholder-aspect-ratio: 1024\/683;\" \/><\/a><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/pruebas.assomozas.es\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/CaminandoSan-Isidro-a-Ponte-Nova_1.png\"><img decoding=\"async\" class=\"size-full wp-image-3045 aligncenter lazyload\" data-src=\"http:\/\/pruebas.assomozas.es\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/CaminandoSan-Isidro-a-Ponte-Nova_1.png\" alt=\"\" width=\"704\" height=\"356\" data-srcset=\"https:\/\/pruebas.assomozas.es\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/CaminandoSan-Isidro-a-Ponte-Nova_1-300x152.png 300w, https:\/\/pruebas.assomozas.es\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/CaminandoSan-Isidro-a-Ponte-Nova_1.png 704w\" data-sizes=\"(max-width: 704px) 100vw, 704px\" src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB3aWR0aD0iMSIgaGVpZ2h0PSIxIiB4bWxucz0iaHR0cDovL3d3dy53My5vcmcvMjAwMC9zdmciPjwvc3ZnPg==\" style=\"--smush-placeholder-width: 704px; --smush-placeholder-aspect-ratio: 704\/356;\" \/><\/a><\/p>\n<p>Os 12,4 quil\u00f3metros de lonxitude \u201cida e volta\u201d deste percorrido, son adecuados para cami\u00f1antes habituados a gozar de paseos longos, que en 3 horas completar\u00e1n a distancia entre San Isidro e \u00e1 Ponte Nova. Como sempre aconsellamos un calzado c\u00f3modo e con boa suxeici\u00f3n, ademais da necesaria precauci\u00f3n ao percorrer a zona.<\/p>\n<p>A nosa cami\u00f1ata parte dun lugar con encanto, a capela de San Isidro, cuxa sinxeleza contrasta con alg\u00fans dos seus elementos compositivos como os arcos conopiais en porta e xanelas, tan estra\u00f1os no rural galego como orixinais polo seu labrado en <em>toelo<\/em>. Uns bancos con mesa, baixo unha acacia negra, perm\u00edtennos preparar un cami\u00f1o que seguir\u00e1 a beira do R\u00edo Pequeno, a poucos metros dun abandonado mazo, o Machucovello, que forxaba outrora o ferro que a miner\u00eda antiga extra\u00edda destas terras. Este r\u00edo debe considerarse como unha das fontes R\u00edo Xubia ou R\u00edo Grande, xa que nace na ladeira oposta a este no Monte Tafornelo, no l\u00edmite sueste do municipio, tendo as\u00ed un nome complementario co que levar\u00e1 a fama \u00e1 r\u00eda de Ferrol tras 31km de zigzagueante e ameno discorrer. O seu percorrido parte destes altos de Somozas para sucar os concellos de Moeche, San Sadurni\u00f1o, Nar\u00f3n e Neda, convert\u00e9ndose as\u00ed na principal vea h\u00eddrica da comarca.<\/p>\n<p>A proposta de carreiro, que non \u00e9 circular, consta de dous tramos ben diferenciados que se recomendan por separado. A primeira parte, apta para cami\u00f1ar e realizar en bicicleta de monta\u00f1a, segue os citados r\u00edos durante seis quil\u00f3metros e medio, por un val encaixado que ir\u00e1 cambiando de direcci\u00f3n cada pouco tempo seguindo as engurras que a rede fluvial modelou nas fracturas e pregues do terreo, cuxa preparaci\u00f3n definitiva rem\u00f3ntase a tempos nos que os Alpes e os Pireneos adquiriron o status de cordilleira. A pista, ancha, non presenta pendentes pronunciadas, facendo o seu percorrido apto para todos sen cruzamentos que poidan equivocar o noso destino, os cales haber\u00e1 que deixar sempre \u00e1 dereita. As\u00ed, chegarase a unha estrada asfaltada, \u00e1 altura da Ponte Nova, vao que supera o r\u00edo.<\/p>\n<p>O segundo tramo comeza al\u00ed, atravesando a estrada para seguir recto por outra pista de terra que acompa\u00f1a o curso do Rego d\u00e1s Ferrar\u00edas para chegar ao final da proposta, o lugar da Queira, noutros dous quil\u00f3metros e medio, parte esta especialmente recomendada para os cicloturistas. O tramo non presenta tampouco desniveis notables e, como no anterior, o usuario non se perder\u00e1 se non segue as v\u00edas ascendentes que vai atopando \u00e1 s\u00faa dereita.<\/p>\n<p>A cami\u00f1ata discorre por unha ladeira dedicada aos prados de rega, aproveitando as especiais condici\u00f3ns h\u00eddricas e a pendente. Hoxe \u00e9 un terreo forestal no que se distingue o bosque \u00e1 esquerda descendendo cara ao r\u00edo e o espazo de produci\u00f3n madeireira ladeira arriba. Unha paisaxe fluvial escarpada e labir\u00edntica vaise sucedendo ante os nosos ollos, que recrear\u00e1n a vista nas vertentes dos montes e nas cores cambiantes de distintas especies vexetais. Todo \u00e9 acougo mentres imos escoitando o son alternante da pr\u00e9sa e a tranquilidade das augas, que no ondulado terreo vaise facendo m\u00e1is pr\u00f3ximo cando nos achegamos ao seu curso e un murmurio cando os meandros af\u00e1stannos del.<\/p>\n<p>A masa arb\u00f3rea lembraranos aos bosques mixtos primixenios que medraron tras as idades do xeo e mesturaron innumerables especies, aquelas fragas que hoxe subsisten s\u00f3 nalg\u00fans r\u00edos galegos e que se compo\u00f1en normalmente dun bosque de ribeira na s\u00faa base e unha carballeira m\u00e1is arriba. O bosque rip\u00edcola presenta especies como o salgueiro, cuxo dominio nos delata a s\u00faa mocidade, os altos amieiros coas s\u00faas follas de verde intenso, os bidueiros cos seus troncos brancos ou os freixos, que abundan onde o bosque leva moitos anos implantado e chegou \u00e1 s\u00faa madurez. M\u00e1is arriba, \u00e1 beira da pista, quedan rodais de carballos salpicados de mozos casti\u00f1eiros, alg\u00fan pradairo, acivros, delicadas abeleiras que campan por todas as partes e diversas especies de arbustos, que agora dan paso \u00e1s veces a \u00e1rbores introducidas recentemente. Entre tanta biodiversidade, a frecuente aparici\u00f3n do loureiro e as hedras lembra antigos climas tropicais que quiz\u00e1 volver\u00e1n. Ao bordo do cami\u00f1o veremos o contraste crom\u00e1tico dos fentos m\u00e1is representativos: o <em>dentabr\u00fa<\/em> ou fento real, dun verde claro e unha frondosidade rechamante; e o <em>blechno<\/em> ou fento fero, a modo de lanzal espi\u00f1azo verde escuro. \u00c9 a loita ecol\u00f3xica entre os representantes de d\u00faas provincias vexetais, a mestura de climas e terras que tan ben representa \u00e1 compartimentada realidade f\u00edsica de Galicia. Non faltan os breixos, que encher\u00e1n de morados as zonas rochosas e os claros do cami\u00f1o, parte dun xogo crom\u00e1tico que ir\u00e1 variando coas estaci\u00f3ns e que presentar\u00e1 unhas magn\u00edficas combinaci\u00f3ns mediado o outono.<\/p>\n<p>A riqueza vexetal e faun\u00edstica levaron a este r\u00edo para formar parte dun Lugar de Interese Comunitario, o LIC Xubia-Castro, declarado en 2004, que destaca por unha infinidade de especies de aves dominadas polo voo das aves rapaces, facendo frecuente aparici\u00f3n o mi\u00f1ato e o gabi\u00e1n que outean \u00e1s presas aproveitando os seus descoidos. Pero os ambientes h\u00famidos tam\u00e9n fan posible descubrir entre o musgo ou os rochedos das beiras do r\u00edo a varias especies de trit\u00f3ns, p\u00edntegas e ras, mentres dos troncos dos carballos vellos pode sorprender en voo o cervo volante. Escondido nas zonas mellor conservadas dos bosques citouse a presenza do fento <em>Culcita macrocarpa<\/em>, en Galicia denominado fento do cabeli\u00f1o, unha especie supervivente de climas pasados e que une a nosa flora coa existente en lugares tan ex\u00f3ticos como os arquip\u00e9lagos de Azores, Canarias, Cabo Verde ou Madeira.<\/p>\n<p>Con frecuencia cambiaremos de direcci\u00f3n no noso cami\u00f1o, imitando o curso do r\u00edo, pois a historia xeol\u00f3xica dispuxo materiais de desigual resistencia e fendas no subsolo \u00e1s que o r\u00edo tivo que axustarse, cambiando a luminosidade, as vistas e os sons a trav\u00e9s de paraxes cuxos nomes antigos l\u00e9mbrannos e explican a xeomorfolox\u00eda do terreo. As\u00ed se van sucedendo Coucixoso, O Navallo, Corno do R\u00edo, Monte dous Covos ou Couce dous Galos, sinalando espor\u00f3ns de pedra, empinadas ladeiras erosionadas, pechados meandros ou marcados c\u00f3bados no r\u00edo. Todos eles son xeograf\u00eda feita nome, relevo en parte domesticado polo ser humano que, tras sufridos cultivos volve ser unha paisaxe forestal como o foi hai miles de anos<\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p><iframe data-src=\"https:\/\/www.google.com\/maps\/d\/embed?mid=1vRSVfhE82Amg_N0GFn6pl9c7uHEih_Sg\" width=\"99%\" height=\"480\" src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB3aWR0aD0iMSIgaGVpZ2h0PSIxIiB4bWxucz0iaHR0cDovL3d3dy53My5vcmcvMjAwMC9zdmciPjwvc3ZnPg==\" class=\"lazyload\" data-load-mode=\"1\"><\/iframe><\/p>\n<div class=\"documentos\">\n<p><a href=\"http:\/\/pruebas.assomozas.es\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/As-Somozas-Ruta-Ri\u0301o-Xuvia-2020-09-28.kml\"><img decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-1898 lazyload\" data-src=\"http:\/\/pruebas.assomozas.es\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/KML.jpg\" alt=\"\" width=\"70\" height=\"87\" src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB3aWR0aD0iMSIgaGVpZ2h0PSIxIiB4bWxucz0iaHR0cDovL3d3dy53My5vcmcvMjAwMC9zdmciPjwvc3ZnPg==\" style=\"--smush-placeholder-width: 70px; --smush-placeholder-aspect-ratio: 70\/87;\" \/><\/a> <a href=\"http:\/\/pruebas.assomozas.es\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/As-Somozas-Ruta-Ri\u0301o-Xuvia-2020-09-28.gpx\"><img decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-1896 lazyload\" data-src=\"http:\/\/pruebas.assomozas.es\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/GPX.jpg\" alt=\"\" width=\"70\" height=\"87\" src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB3aWR0aD0iMSIgaGVpZ2h0PSIxIiB4bWxucz0iaHR0cDovL3d3dy53My5vcmcvMjAwMC9zdmciPjwvc3ZnPg==\" style=\"--smush-placeholder-width: 70px; --smush-placeholder-aspect-ratio: 70\/87;\" \/><\/a> <a href=\"http:\/\/pruebas.assomozas.es\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/51_GA-Caminando-De-San-Isidro-a-Ponte-Nova.pdf\"><img decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-1894 lazyload\" data-src=\"http:\/\/pruebas.assomozas.es\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/PDF.jpg\" alt=\"\" width=\"70\" height=\"87\" src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB3aWR0aD0iMSIgaGVpZ2h0PSIxIiB4bWxucz0iaHR0cDovL3d3dy53My5vcmcvMjAwMC9zdmciPjwvc3ZnPg==\" style=\"--smush-placeholder-width: 70px; --smush-placeholder-aspect-ratio: 70\/87;\" \/><\/a><\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"","protected":false},"author":6,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"categories":[62],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/pruebas.assomozas.es\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/2497"}],"collection":[{"href":"https:\/\/pruebas.assomozas.es\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/pruebas.assomozas.es\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pruebas.assomozas.es\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/6"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pruebas.assomozas.es\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2497"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/pruebas.assomozas.es\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/2497\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/pruebas.assomozas.es\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2497"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/pruebas.assomozas.es\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2497"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/pruebas.assomozas.es\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2497"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}